هدف رهبر شهید ۴۰۰ هزار شرکت دانشبنیان بود؛ امروز فقط ۱۲ هزار شرکت داریم
روابط عمومی سایت
به گزارش فرهیختگان؛ پرویز کرمی، از چهرههای فعال و باسابقه اکوسیستم دانشبنیان کشور، در گفتوگویی تفصیلی با روزنامه «فرهیختگان» ابعاد نگاه و ایدههای رهبر شهید در خصوص استارتاپها و شرکتهای دانشبنیان را تشریح کرد و گفت: مفهوم دانشبنیان و اقتصاد دانشبنیان در کشور ما مرهون شخص و نظر مقام معظم رهبری است.
ریشههای نگاه دانشبنیانی؛ از سنگرهای دفاع مقدس تا مطالعات اقتصادی
کرمی در ابتدای این گفتوگو با اشاره به ریشههای تاریخی این نگاه اظهار داشت: رهبر شهید در دوران دفاع مقدس با مشاهده کمبود تجهیزات — حتی در تأمین اقلام ابتدایی مانند سیمخاردار — و فشار تحریمها، به ضرورت تولید ملی و خودکفایی پی بردند. همین تجربه میدانی، حساسیت ایشان را نسبت به تولیدی که مایه اقتدار و دفاع از کشور باشد، بهشکل چشمگیری افزایش داد.
وی افزود: در کنار این تجربه عملی، ایشان مطالعات عمیق و گستردهای در حوزه اقتصاد و مسیر استقلال کشورها داشتند؛ مطالعاتی که به درک روشنی از اهمیت علم و فناوری بهعنوان پایه اقتدار نظام منجر شد.
از نهضت تولید علم تا نهادسازی حاکمیتی
این فعال اکوسیستم فناوری در ادامه به اقدامات عملی رهبر شهید در این حوزه پرداخت و گفت: ایشان همواره بر ساخت و تولید ملی تأکید داشتند و سپس برای ایجاد بنیه فنی، علمی و فناورانه کشور، «نهضت تولید علم» را مطرح کردند. با تلاش و پیگیری ایشان بود که ساختارهای حاکمیتی مهمی مانند بنیاد ملی نخبگان و معاونت علمی ریاستجمهوری شکل گرفت.
کرمی نامگذاری دو سال متوالی ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ به نام دانشبنیان را نشاندهنده اولویتبخشی راهبردی ایشان به این حوزه دانست و نگاه رهبر شهید به شرکتهای دانشبنیان را به «باغبانی» تشبیه کرد که از نهالهای غرسشده مراقبت میکند. وی یادآور شد که ایشان اخیراً تأکید کرده بودند: «تا زمانی که من هستم، نمیگذارم به حرکت علمی کشور، نخبگان و شرکتهای فعال در این حوزه خلل یا آسیبی وارد شود.»
فرزند زمانه خویش؛ از تأسیس سایت تا سفرهای استانی
کرمی در بخش دیگری از این گفتوگو، رهبر شهید را «فرزند زمانه خویش» و فردی نوآور توصیف کرد و به تأسیس سایت «Khamenei.ir» در سال ۱۳۷۹ اشاره کرد و گفت: با وجود مخالفتهای اولیه، این سایت به سرعت به چهار زبان گسترش یافت و ارتباط با اقشار مختلف جامعه را فراهم کرد.
وی همچنین ایشان را بنیانگذار سفرهای استانی و ارتباط مستقیم با مردم در مناطق مختلف دانست؛ سنتی که از قبل از انقلاب آغاز شده و در دوران رهبری به شکل سازمانیافته استمرار یافت. به گفته کرمی، پیشنهاد همراهی نویسندگان برجستهای مانند رضا امیرخانی در این سفرها و خلق آثاری چون «سفرنامه سیستان» — روایت ۱۰ روز همراهی با رهبر در سیستان — از ایدههای نوآورانه آن دوران بود.
فرهنگسازی؛ از ستاد اقتصاد دانشبنیان تا تعامل با حوزههای علمیه
کرمی با اشاره به دوران مسئولیتش بهعنوان معاون فرهنگی در معاونت علمی گفت: «ستاد فرهنگسازی اقتصاد دانشبنیان» را با این هدف پیشنهاد دادم که گفتمان علم و فناوری در متن جامعه جاری شود.
وی درباره دیدارهای معاونت علمی با ائمه جمعه توضیح داد: این دیدارها با هدف تبیین نقش مرجعیت علمی رهبری و جلب همکاری ائمه جمعه بهعنوان نمایندگان ایشان در استانها برای حمایت از شرکتهای دانشبنیان انجام میشد. تعامل با حوزههای علمیه نیز برای بهرهگیری از قدرت فقاهت در کمک به علم و فناوری و همچنین دریافت کمک از حوزهها در زمینههایی مانند سلولهای بنیادی صورت میگرفت.
دانشبنیانها؛ زیربنای اقتدار و هدف اول دشمن
کرمی شرکتهای دانشبنیان را زیربنای اقتدار ایران در مواجهه با تحریمها و بحرانها دانست و تصریح کرد: دشمن اولین ضربات خود را به حوزه علم و دانشمندان وارد کرد و تحریمها در گام نخست، دانشگاهها و اساتید را هدف قرار داد تا جلوی رشد علمی ایران را بگیرد.
وی با اشاره به جنگ ۱۲ روزه افزود: جنایت ترامپ و رژیم اشغالگر، توان بالای مهندسی ایران را که رتبه چهارم تربیت مهندس در دنیا را در اختیار دارد، آشکار کرد و نشان داد علم و فناوری در کنار ایثار نیروهای مسلح، نقشی کلیدی در توانمندیهای دفاعی کشور ایفا میکند.
فاصله معنادار با هدفگذاری؛ ۱۲ هزار شرکت در برابر ۴۰۰ هزار
این فعال اکوسیستم دانشبنیان با بیان اینکه هدفگذاری رهبر شهید رسیدن به ۴۰۰ هزار شرکت دانشبنیان بوده است، خاطرنشان کرد: در حال حاضر تنها حدود ۱۲ هزار شرکت فعال داریم و این فاصله، نشاندهنده کمکاری و غفلت در تحقق آن هدف است.
کرمی با توجه به شرایط پس از جنگ، بر ضرورت بازطراحی و جهش مجدد در حوزه دانشبنیان توسط دولت، دانشگاهها، پارکهای علموفناوری و معاونت علمی تأکید کرد.
ظرفیتهای شکوفانشده؛ از انیمیشن تا اقتصاد دریامحور
وی در ادامه به پتانسیل بکر و ملی در صنایع خلاق و فرهنگی اشاره کرد و گفت: صنعت انیمیشن با گردش مالی ۴۰۰ میلیارد دلاری جهانی، تولید محتوا، فیلم و سینما، زیورآلات و صنایع غذایی حوزههایی هستند که هنوز بهطور کامل شکوفا نشدهاند و متأسفانه در آنها نیز مانند حوزه نفت، دچار «خامفروشی» هستیم.
کرمی با اشاره به مرزهای آبی گسترده کشور — بیش از ۶۰۰ کیلومتر در شمال و ۱۳۰۰ کیلومتر در جنوب — بر لزوم ورود جدی به حوزههای صنایع دریایی، پرورش آبزیان و کسبوکارهای مرتبط با دریا تأکید کرد و گفت: اقتصاد دریامحور میتواند هزاران شغل برای جوانان کشور ایجاد کند.
روایتگری جهاد علم و فناوری؛ مطالبهای از رسانهها
کرمی در پایان این گفتوگو از رسانه «فرهیختگان» خواست روایتگری جهاد علم و فناوری را بیش از پیش مورد توجه قرار دهد و آن را در کنار فتوحات نظامی و اقتصادی به جامعه بنمایاند.
متن کامل این گفتوگو در روزنامه فرهیختگان منتشر شده است.